به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «ایلام بیدار»، با نزدیکشدن برداشت گندم در مناطق سردسیر استان ایلام به روزهای پایانی، یکی از مهمترین پروندههای بخش کشاورزی استان در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ نیز به ایستگاه آخر رسیده است. آمارها از خرید حدود ۲۴۵ هزار تن گندم از کشاورزان ایلامی حکایت دارد؛ رقمی که نشاندهنده استمرار جایگاه این استان در تولید گندم کشور است. اما در کنار موفقیت در برداشت و خرید محصول، مسئلهای که این روزها بیش از هر موضوع دیگری ذهن گندمکاران را به خود مشغول کرده، پرداخت مطالبات باقیمانده است؛ مطالباتی که بخش قابلتوجهی از آن هنوز بهحساب کشاورزان واریز نشده و بسیاری از تولیدکنندگان را در انتظار دسترنج یک سال تلاش نگه داشته است.
گامهای پایانی برداشت در مناطق سردسیر
عملیات برداشت گندم در مناطق گرمسیر استان هفتهها پیش به پایان رسید و اکنون کمباینها در آخرین مزارع مناطق سردسیر مشغول برداشت هستند. به گفته مسئولان بخش کشاورزی، این عملیات تا میانه مردادماه ادامه خواهد داشت و پس از آن پرونده برداشت و خرید تضمینی گندم در استان بسته میشود.
حشمتالله زرینجوب معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام در گفتگو با خبرنگار ایلام بیدار گفت: تاکنون حدود ۲۴۵ هزار تن گندم از کشاورزان خریداری شده و با پایان برداشت در مناطق سردسیر، میزان خرید نهایی نیز مشخص خواهد شد.
وی افزود: این آمار نشان میدهد که گندم همچنان مهمترین محصول زراعی استان ایلام است؛ محصولی که علاوه بر تأمین امنیت غذایی، بخش مهمی از اقتصاد روستاها و درآمد هزاران خانوار کشاورز را تشکیل میدهد.
خرید تضمینی؛ سیاستی برای حمایت از تولید
اجرای سیاست خرید تضمینی گندم طی سالهای گذشته یکی از مهمترین ابزارهای حمایتی دولت از کشاورزان بوده است. این سیاست با هدف تضمین فروش محصول، ایجاد اطمینان برای تولیدکنندگان و جلوگیری از ورود واسطهها طراحی شده است.
در استان ایلام نیز مراکز متعدد خرید تضمینی در شهرستانهای مختلف، محصول کشاورزان را تحویل گرفتهاند تا گندم بدون دغدغه وارد چرخه ذخایر راهبردی کشور شود.
این روند سبب شده است کشاورزان بتوانند محصول خود را با قیمت مصوب تحویل دهند؛ هرچند آنچه اکنون به دغدغه اصلی تبدیل شده، فاصله میان تحویل محصول و دریافت مطالبات است.
اسناد پرداخت در مسیر بانک کشاورزی
طبق اعلام اصغرباباخانی مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان، از مجموع ۲۴۵ هزار تن گندم خریداریشده، اسناد مربوط به حدود ۲۴۰ هزار تن برای پرداخت به بانک کشاورزی ارسال شده است.
ارسال اسناد به بانک، یکی از مراحل اداری پرداخت مطالبات است و پس از تخصیص اعتبار از سوی دستگاههای مسئول، مبالغ به حساب کشاورزان واریز میشود.
به گفته مسئولان، روند ارسال اسناد تقریباً تکمیل شده و اکنون مهمترین موضوع، تأمین منابع مالی موردنیاز برای پرداخت کامل مطالبات است.
بیش از ۱۱ هزار میلیارد تومان مطالبات
بر اساس اعلام مدیر شعب بانک کشاورزی استان ایلام، مجموع مطالبات گندمکاران استان به حدود ۱۱ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان میرسد.
از این میزان تاکنون حدود ۵ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومان پرداخت شده و بیش از ۶ هزار و ۴۲۰ میلیارد تومان همچنان باقیمانده است.
بهعبارتدیگر، هنوز بخش بزرگی از مطالبات کشاورزان تسویه نشده و هزاران تولیدکننده در انتظار تکمیل پرداختها هستند.
اگرچه پرداخت بخشی از مطالبات توانسته بخشی از دغدغهها را کاهش دهد، اما باقیماندن بیش از نیمی از مطالبات، همچنان نگرانی جدی کشاورزان محسوب میشود.
چرا پرداختها با تأخیر انجام میشود؟
بانک کشاورزی تنها بانک عامل پرداخت مطالبات گندمکاران است و منابع مالی این پرداختها را تأمین نمیکند.
.jpg)
طبق توضیح مسئولان، تأمین اعتبار بر عهده سازمان هدفمندسازی یارانهها و سازمان برنامهوبودجه است و پس از تخصیص منابع، بانک کشاورزی مبالغ را به حساب کشاورزان واریز میکند.
این موضوع به معنای آن است که استانها نقشی در تأمین منابع مالی ندارند و سرعت پرداختها وابسته به روند تخصیص اعتبارات ملی است.
با این حال، برای کشاورزی که هزینههای تولید را پرداخت کرده، ماشینآلات را اجاره کرده، بذر، کود، سم و سوخت تهیه کرده و اکنون محصول خود را تحویل داده است، منشأ تأخیر اهمیت کمتری دارد؛ آنچه اهمیت دارد، دریافت بهموقع مطالبات است.
هزینههای تولید، منتظر نمیمانند
کشاورزی فعالیتی است که گردش مالی آن بر پایه زمان استوار است.
بخش زیادی از هزینههای تولید پیش از برداشت پرداخت میشود و کشاورز معمولاً برای تأمین این هزینهها از منابع شخصی، فروش دارایی، دریافت تسهیلات یا خرید نسیه نهادهها استفاده میکند.
پس از فروش محصول، نخستین انتظار او، تسویه بدهیها و آمادهشدن برای فصل زراعی بعدی است.
وقتی پرداخت مطالبات با تأخیر انجام شود، این چرخه دچار اختلال میشود.
کشاورز نمیتواند بدهیهای خود را تسویه کند، توان خرید نهادههای موردنیاز را از دست میدهد و حتی ممکن است برای تأمین هزینههای زندگی روزمره نیز با مشکل مواجه شود.
امنیت غذایی از مزرعه آغاز میشود
حجتالاسلام مهدی اکبرنژاد در گفتگو با خبرنگار ایلام بیدار گفت: امروزه امنیت غذایی یکی از مهمترین مؤلفههای امنیت ملی هر کشور محسوب میشود.
وی افزود: تولید پایدار گندم بهعنوان کالای راهبردی، نقش مستقیمی در کاهش وابستگی به واردات و تأمین نیاز داخلی دارد.
اکبرنژاد گفت: استان ایلام باوجود اقلیم متنوع، یکی از استانهای مهم تولیدکننده گندم در غرب کشور به شمار میرود و هر سال سهم قابلتوجهی در تأمین ذخایر راهبردی کشور دارد.
حفظ این جایگاه نیازمند حمایت مستمر از تولیدکنندگان است؛ حمایتی که تنها به ارائه بذر اصلاحشده یا آموزشهای فنی محدود نمیشود و پرداخت بهموقع مطالبات نیز بخش مهمی از آن است.
۱۷۰ هزار هکتار زیر کشت گندم
در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بیش از ۱۷۰ هزار هکتار از اراضی آبی و دیم استان به کشت گندم معمولی و دوروم اختصاص یافته است.
چنین سطح وسیعی از کشت نشاندهنده اهمیت اقتصادی این محصول در استان است.
هزاران بهرهبردار، صدها دستگاه کمباین، دهها مرکز خرید و مجموعهای از دستگاههای اجرایی در طول سال برای تولید این محصول فعالیت میکنند.
بنابراین هرگونه اختلال در چرخه تولید یا پرداخت مطالبات، تنها یک مسئله فردی نیست، بلکه بر اقتصاد روستاها، اشتغال، سرمایهگذاری و حتی برنامهریزی فصل زراعی آینده اثر میگذارد.
نقش کشاورزان در اقتصاد ایلام
بخش قابلتوجهی از اقتصاد استان ایلام بر پایه کشاورزی استوار است.
در بسیاری از شهرستانها، درآمد اصلی خانوارها از محل تولید محصولات زراعی، بهویژه گندم، تأمین میشود.
رونق بازارهای محلی، فعالیت فروشندگان نهادههای کشاورزی، حملونقل محصولات، تعمیرگاههای ماشینآلات کشاورزی و بسیاری از مشاغل وابسته نیز به وضعیت این بخش گرهخورده است.
از همین رو، پرداخت مطالبات کشاورزان تنها یک پرداخت مالی نیست؛ بلکه تزریق نقدینگی به اقتصاد محلی و روستاهای استان محسوب میشود.
اعتماد؛ سرمایه اصلی خرید تضمینی
یکی از مهمترین اهداف اجرای طرح خرید تضمینی، ایجاد اعتماد میان دولت و تولیدکنندگان است.
کشاورز زمانی محصول خود را به مراکز خرید تحویل میدهد که مطمئن باشد بهای آن در زمان مناسب پرداخت خواهد شد.
اگر فاصله میان تحویل محصول و دریافت وجه افزایش یابد، این اعتماد آسیب میبیند و ممکن است در سالهای آینده بر میزان مشارکت کشاورزان در طرح خرید تضمینی اثر بگذارد.
البته تجربه سالهای گذشته نشان داده است که مطالبات در نهایت پرداخت میشود، اما سرعت پرداخت نیز به اندازه اصل پرداخت اهمیت دارد.
ضرورت برنامهریزی برای سال زراعی آینده
کشاورزان ایلامی پس از پایان برداشت، تنها چند ماه فرصت دارند تا برای فصل زراعی جدید آماده شوند.
آمادهسازی زمین، خرید بذر، تهیه کود، تعمیر ماشینآلات و برنامهریزی برای کشت پاییزه، همگی نیازمند منابع مالی هستند.
هرچه پرداخت مطالبات سریعتر انجام شود، کشاورزان نیز با آرامش بیشتری برای فصل جدید برنامهریزی خواهند کرد.
در مقابل، تأخیر طولانی میتواند بخشی از برنامههای تولید را تحت تأثیر قرار دهد.
تجربه سالهای گذشته
بررسی روند سالهای اخیر نشان میدهد که هر زمان پرداخت مطالبات با سرعت بیشتری انجام شده، رضایت کشاورزان نیز افزایش یافته و مشارکت آنان در تحویل محصول به مراکز خرید تضمینی تقویت شده است.
در مقابل، هرگونه تأخیر، علاوه بر ایجاد فشار اقتصادی، موجب افزایش نگرانی و مطالبهگری کشاورزان شده است.
این تجربه نشان میدهد که حمایت از تولید تنها با اعلام قیمت خرید تضمینی کامل نمیشود و مرحله پرداخت نیز به همان اندازه اهمیت دارد.
نگاه آیندهمحور به تولید گندم
کارشناسان بخش کشاورزی معتقدند استمرار خودکفایی در تولید گندم نیازمند مجموعهای از سیاستهای هماهنگ است.
اصلاح الگوی کشت، توسعه مکانیزاسیون، استفاده از ارقام مقاوم، مدیریت مصرف آب، توسعه بیمه محصولات کشاورزی، افزایش بهرهوری و پرداخت بهموقع مطالبات، حلقههای یک زنجیره واحد هستند.
اگر یکی از این حلقهها دچار ضعف شود، کل فرایند تولید تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.
از این منظر، پرداخت سریع مطالبات تنها یک اقدام مالی نیست، بلکه سرمایهگذاری برای استمرار تولید در سالهای آینده است.
روند برداشت و خرید تضمینی گندم در استان ایلام به روزهای پایانی خود نزدیک شده و ثبت خرید حدود ۲۴۵ هزار تن گندم، بار دیگر ظرفیت بالای کشاورزان استان در تولید این محصول راهبردی را به نمایش گذاشته است. با این حال، موفقیت این چرخه زمانی کامل خواهد شد که دسترنج گندمکاران نیز در کوتاهترین زمان ممکن به حساب آنان واریز شود.
بیش از ۶ هزار میلیارد تومان از مطالبات کشاورزان هنوز پرداخت نشده است؛ موضوعی که نه تنها بر معیشت هزاران خانوار روستایی اثر میگذارد، بلکه میتواند بر انگیزه تولید، برنامهریزی فصل زراعی آینده و پایداری امنیت غذایی نیز تأثیرگذار باشد.
کشاورزان ایلامی در سالی که با وجود شرایط اقلیمی، محصول خود را با تلاش فراوان به مرحله برداشت رساندهاند، اکنون انتظار دارند آخرین حلقه این زنجیره نیز با سرعت بیشتری تکمیل شود؛ حلقهای که نام آن «پرداخت بهموقع مطالبات» است و میتواند هم قدردانی از تولیدکنندگان باشد و هم پشتوانهای برای استمرار تولید گندم در سالهای آینده.
انتهای خبر/ر
نظر شما
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیریت در وب سایت منتشر خواهد شد