به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «ایلام بیدار»، مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب ایلام در شهرستان چرداول، یکی از واحدهای صنعتی فعال استان است که با تکیه بر توان متخصصان داخلی و بهرهگیری از ظرفیت سه خط تولید، بخش قابل توجهی از نیاز بازار نوشیدنی کشور را تأمین میکند؛ مجموعهای که علاوه بر تولید ۷۳ نوع محصول، برای ۱۴۵ نفر بهصورت مستقیم و حدود یک هزار نفر بهصورت غیرمستقیم اشتغال ایجاد کرده و بخشی از محصولات خود را نیز به کشورهای دیگر صادر میکند، اما در کنار این ظرفیتها، با چالشهایی همچون ناترازی انرژی، تأمین قطعات، موانع مالی و مالیاتی و مشکلات تأمین آب روبهرو است.
مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب ایلام در شهرستان چرداول را میتوان یکی از نمونههای قابل توجه فعالیت صنعتی در استان دانست؛ مجموعهای که تلاش کرده است در شرایط دشوار اقتصادی، تحریمها و محدودیتهای مختلف، چراغ تولید را روشن نگه دارد و با استفاده از توان نیروی انسانی داخلی، محصولات متنوعی را روانه بازار کند.
این واحد صنعتی امروز تنها یک کارخانه تولید نوشیدنی نیست؛ بلکه زنجیرهای از اشتغال، تأمین مواد اولیه، حملونقل، خدمات، توزیع و صادرات را در اطراف خود شکل داده است؛ زنجیرهای که اثر آن تنها در محدوده دیوارهای کارخانه باقی نمیماند و معیشت خانوادههای متعددی را تحت تأثیر قرار میدهد.
بر اساس اطلاعات ارائهشده، این مجتمع دارای سه خط تولید فلزی، شیشهای و بطری پلاستیکی است و ظرفیت اسمی قابل توجهی برای تولید محصولات مختلف دارد.
سه خط تولید؛ ظرفیت بالای یک واحد صنعتی در چرداول
مسعود عزیزیان، مدیر امور اداری شرکت هایسنس، با اشاره به ظرفیتهای تولیدی این مجموعه اظهار داشت: این کارخانه دارای سه خط تولید است که هرکدام ظرفیت قابل توجهی دارند و در صورت فراهم بودن شرایط لازم، امکان افزایش تولید و بهرهگیری بیشتر از ظرفیتهای موجود فراهم خواهد بود.
وی افزود: خط تولید فلزی این مجموعه ظرفیت تولید ۱۴ هزار عدد در ساعت را دارد که ظرفیت تولید آن در یک شبانهروز به حدود ۲۵۶ هزار عدد میرسد.
به گفته عزیزیان، خط تولید شیشه نیز با ظرفیت ۱۵ هزار عدد در ساعت فعالیت میکند و ظرفیت روزانه آن حدود ۳۶۰ هزار عدد است.
وی ادامه داد: خط تولید قوطی پلاستیکی نیز دارای ظرفیت تولید ۱۲ هزار بطری در ساعت است که ظرفیت تولید روزانه آن به حدود ۲۸۸ هزار عدد میرسد.
این اعداد نشان میدهد که کوشاب غرب از ظرفیت صنعتی قابل توجهی برخوردار است و در صورت رفع موانع موجود، امکان استفاده بیشتر از ظرفیت خطوط تولید و افزایش سهم این مجموعه در بازار داخلی و خارجی وجود دارد.
در واقع ظرفیت بالای تولید زمانی میتواند به یک مزیت اقتصادی واقعی تبدیل شود که زنجیرهای از عوامل از تأمین انرژی و مواد اولیه گرفته تا بازار فروش، حملونقل، تأمین قطعات، سرمایه در گردش و صادرات در کنار یکدیگر قرار گیرند.
۱۴۵ شغل مستقیم و هزاران نفر در زنجیره تولید
یکی از مهمترین دستاوردهای این مجموعه، ایجاد اشتغال است.
عزیزیان با اشاره به اشتغال ایجادشده در این واحد صنعتی عنوان کرد: در حال حاضر ۱۴۵ نفر به صورت مستقیم در این مجموعه مشغول به کار هستند و حدود هزار نفر نیز به صورت غیرمستقیم از فعالیت این کارخانه منتفع میشوند.
این موضوع نشان میدهد که اثرگذاری یک کارخانه تنها به تعداد افرادی که کارت حضور و غیاب آنها در داخل مجموعه ثبت میشود محدود نیست.
حملونقل محصولات، توزیع، خدمات فنی، تأمین مواد اولیه، بستهبندی، تعمیرات، فعالیتهای پشتیبانی و بسیاری از مشاغل وابسته به تولید، حلقههای زنجیرهای هستند که در کنار فعالیت یک واحد صنعتی شکل میگیرند.
جواد احمدی، از کارگران شرکت هایسنس، نیز با اشاره به اهمیت این مجموعه برای اشتغال منطقه اظهار داشت: این شرکت یکی از واحدهایی است که محصولات باکیفیتی در حوزه نوشیدنی تولید میکند و بیش از هزار نفر به صورت مستقیم و غیرمستقیم در ارتباط با آن مشغول فعالیت هستند.
وی افزود: وقتی یک مجموعه برای این تعداد از افراد اشتغال ایجاد میکند، به این معناست که درآمد و حقوق این افراد در تأمین هزینههای زندگی خانوادههای آنها نقش دارد و استمرار فعالیت کارخانه میتواند به پایداری اقتصادی خانوادههای زیادی کمک کند.
این مسئله از آن جهت اهمیت دارد که یکی از چالشهای جدی مناطق کمتر برخوردار، ایجاد فرصتهای شغلی پایدار است؛ شغلهایی که بتوانند به جای وابستگی به منابع دولتی، از مسیر تولید و فعالیت اقتصادی ایجاد شوند.
۷۳ محصول از چرداول راهی بازار میشود
مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب ایلام یکی از ۱۹ کارخانه تولیدی و صنعتی شهرستان چرداول است که با اتکا به ظرفیت نیروی انسانی و متخصصان بومی فعالیت میکند.
سیروس فریادیان، مدیر این کارخانه، در گفتگو با خبرنگار ایلام بیدار اظهار داشت: مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب ایلام یکی از واحدهای تولیدی فعال شهرستان چرداول است که امروز توانسته با استفاده از ظرفیت متخصصان بومی، ۷۳ نوع محصول را تولید و روانه بازار کند.
وی افزود: این مجموعه علاوه بر تأمین بخشی از نیاز بازار داخل، محصولات خود را به ۲۵ استان کشور عرضه میکند و در کنار بازار داخلی، صادرات به کشورهای عراق و عمان نیز در دستور کار قرار دارد.
تعدد محصولات تولیدی در این کارخانه، نشاندهنده تلاش مجموعه برای پاسخگویی به نیازهای متنوع بازار و حفظ قدرت رقابت در صنعت نوشیدنی است.
بازار نوشیدنی از جمله بازارهایی است که رقابت در آن بهشدت به کیفیت، تنوع محصول، بستهبندی، قیمت، شبکه توزیع و استمرار تولید وابسته است. بنابراین حفظ جایگاه در چنین بازاری نیازمند سرمایهگذاری مستمر و توجه جدی به زیرساختهای تولید است.
سرمایهگذاری در روزهای سخت تحریم
یکی از نقاط قابل توجه در مسیر شکلگیری و توسعه این مجموعه، سرمایهگذاری در شرایطی بوده که اقتصاد کشور با محدودیتهای بینالمللی و تحریم مواجه بوده است.
فریادیان عنوان کرد: در اوج تحریمها، مبلغ ۱۱ میلیون یورو برای خرید سه خط تولید و ایجاد اشتغال اختصاص پیدا کرد و در این زمینه با کشور آلمان قرارداد بسته شد.
وی افزود: این خطوط تولید در بخشهای بطری، شیشه و قوطی طراحی شدهاند و هدف از این سرمایهگذاری، توسعه ظرفیت تولید و ایجاد اشتغال بوده است.
این اقدام را میتوان نمونهای از تلاش بخش تولید برای عبور از محدودیتها دانست؛ چراکه تحریمها اگرچه مسیر تأمین تجهیزات و فناوری را دشوار میکنند، اما در برخی موارد واحدهای تولیدی را به سمت استفاده بیشتر از توان داخلی و تربیت نیروی متخصص سوق دادهاند.
اکنون نیز یکی از نیازهای اصلی چنین واحدهایی، فراهم شدن شرایطی است که سرمایهگذاری انجامشده بتواند با بیشترین ظرفیت ممکن به تولید منجر شود.
ناترازی انرژی؛ مانعی بر سر راه تولید
یکی از مهمترین مشکلاتی که مدیران واحدهای صنعتی کشور طی سالهای اخیر بارها درباره آن هشدار دادهاند، ناترازی انرژی است؛ مسئلهای که در استانهایی مانند ایلام نیز آثار خود را بر فعالیت واحدهای تولیدی نشان داده است.
عزیزیان با اشاره به تأثیر ناترازی انرژی بر فعالیت این کارخانه اظهار داشت: تولید مجموعه به دلیل مشکلات مربوط به ناترازی انرژی حدود ۳۰ درصد کاهش پیدا کرده است.
کاهش ۳۰ درصدی تولید برای یک واحد صنعتی با چنین ظرفیتی، تنها به معنای کاهش تعداد محصولات تولیدشده نیست؛ بلکه میتواند بر درآمد کارخانه، برنامهریزی تولید، تأمین بازار، هزینههای جاری و حتی وضعیت اشتغال اثر بگذارد.
وقتی خطوط تولید یک کارخانه به دلیل قطعی یا محدودیت انرژی مجبور به توقف میشوند، راهاندازی مجدد آنها نیز هزینههایی به همراه دارد. از سوی دیگر، مشتری و بازار نمیتواند همواره منتظر بماند تا کارخانه دوباره به ظرفیت کامل بازگردد.
به همین دلیل، حل مسئله ناترازی انرژی باید یکی از اولویتهای اساسی در سیاستگذاری صنعتی باشد؛ بهویژه برای واحدهایی که ظرفیت تولید بالا و بازار مشخص دارند.
قطعات؛ حلقهای که نباید از زنجیره تولید جدا شود
تأمین قطعات یکی دیگر از مشکلاتی است که مدیران این مجموعه به آن اشاره کردهاند.
فعالیت خطوط تولید صنعتی نیازمند نگهداری مستمر، تعمیرات تخصصی و دسترسی سریع به قطعات است. در چنین شرایطی، هرگونه اختلال در تأمین قطعات میتواند باعث توقف بخشی از خط تولید و تحمیل هزینههای اضافی به کارخانه شود.
محدودیتهای ناشی از تحریم، مشکلات نقلوانتقال مالی، افزایش هزینههای واردات و زمانبر بودن تأمین برخی تجهیزات از جمله عواملی هستند که میتوانند روند تعمیر و نگهداری خطوط را با مشکل مواجه کنند.
از این رو، حمایت از تولید داخلی قطعات مورد نیاز صنایع و ایجاد ارتباط میان واحدهای صنعتی و شرکتهای دانشبنیان میتواند بخشی از این مشکل را کاهش دهد.
اگر قرار است صنایع داخلی به سمت افزایش تولید و صادرات حرکت کنند، باید زنجیره تأمین آنها نیز تقویت شود؛ زیرا تولید پایدار بدون تأمین پایدار مواد اولیه، قطعات و انرژی امکانپذیر نیست.
مالیات و موانع اداری؛ دغدغه دیگر تولیدکنندگان
مدیر امور اداری شرکت هایسنس همچنین به برخی موانع و مسائل مالی و مالیاتی اشاره کرده است.
واحدهای تولیدی در شرایطی فعالیت میکنند که از یک سو با افزایش هزینههای انرژی، مواد اولیه، دستمزد، حملونقل و تعمیرات مواجه هستند و از سوی دیگر برای حفظ بازار و قدرت رقابت باید قیمت محصولات را مدیریت کنند.
در چنین شرایطی، سیاستهای مالیاتی و نحوه اجرای قوانین میتواند نقش مهمی در توان ادامه فعالیت واحدهای تولیدی داشته باشد.
حمایت از تولید به معنای حذف مالیات نیست، بلکه به معنای طراحی سازوکاری است که فشارهای مالیاتی در کنار سایر هزینهها موجب کاهش توان سرمایهگذاری و توسعه واحد صنعتی نشود.
اگر کارخانهای توان توسعه داشته باشد، توسعه آن به معنای تولید بیشتر، اشتغال بیشتر و پرداخت مالیات بیشتر در آینده خواهد بود؛ بنابراین نگاه بلندمدت به واحدهای تولیدی میتواند به نفع دولت، صنعت و جامعه باشد.
مشکل آب سرابله و شباب قابل حل است
در کنار انرژی و مسائل مالی، تأمین آب نیز یکی دیگر از دغدغههای این مجموعه عنوان شده است.
محدودیت منابع آب در برخی مناطق استان ایلام طی سالهای اخیر به یکی از مسائل مهم برای بخشهای مختلف تبدیل شده و صنایع نیز از این موضوع تأثیر میپذیرند.
عزیزیان درباره مشکل آب در محدوده سرابله و شباب اظهار داشت: با ارتقای ظرفیت چاه میتوان این مشکل را برطرف کرد.
این موضوع نشان میدهد که بخشی از مشکلات زیرساختی واحدهای تولیدی ممکن است با اقداماتی مشخص و هدفمند قابل حل باشد؛ اقداماتی که نیازمند هماهنگی دستگاههای مسئول و نگاه توسعهمحور به بخش صنعت است.
اگر زیرساختهای آب، برق، گاز و راه در کنار واحدهای صنعتی به شکل مناسبی تأمین شوند، بخش خصوصی نیز انگیزه بیشتری برای سرمایهگذاری و توسعه خواهد داشت.
سهم ۲۵ درصدی از تولید نوشابه انرژیزای کشور
یکی از ظرفیتهای قابل توجه این مجموعه، فعالیت در حوزه تولید نوشیدنیهای انرژیزا است.
بر اساس اعلام مدیر امور اداری شرکت، حدود ۲۵ درصد نوشابه انرژیزای کشور در این سایت تولید میشود؛ رقمی که نشاندهنده جایگاه قابل توجه این مجموعه در بازار داخلی است.
این ظرفیت زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که بدانیم صنعت نوشیدنی کشور از بازار رقابتی برخوردار است و تولیدکنندگان برای حفظ سهم بازار باید به صورت مستمر کیفیت، بستهبندی، تنوع و فرآیند تولید را ارتقا دهند.
تبدیل چنین ظرفیتی به فرصت صادراتی میتواند مرحله بعدی توسعه این صنعت در ایلام باشد؛ بهویژه با توجه به نزدیکی استان به بازار عراق و وجود مرز مهران به عنوان یکی از مسیرهای مهم ارتباطی کشور با عراق.
کیفیت و مجوز؛ شرط ماندگاری در بازار
موضوع سلامت محصولات نیز یکی از محورهای مهم فعالیت صنعت نوشیدنی است.
عزیزیان تأکید کرد: تمام محصولات این مجموعه با مجوزهای مربوط از سازمان غذا و دارو تولید میشوند و در تولید آنها از قندهای طبیعی مجاز استفاده میشود.
رعایت استانداردها و ضوابط بهداشتی، علاوه بر حفظ سلامت مصرفکنندگان، نقش مهمی در اعتماد بازار و استمرار فعالیت یک برند دارد.
در شرایطی که مصرفکننده امروز انتخابهای متعددی پیش روی خود دارد، کیفیت محصول میتواند یکی از مهمترین عوامل حفظ مشتری باشد. بنابراین توسعه صنعتی زمانی ارزشمند است که در کنار افزایش کمیت، کیفیت نیز مورد توجه قرار گیرد.
صادرات؛ از چرداول تا بازارهای جهانی
یکی از مهمترین چشماندازهای پیش روی کوشاب غرب، توسعه صادرات است.
این مجموعه هماکنون محصولات خود را به کشورهای عراق و عمان صادر میکند و ظرفیت صادرات به کشورهای دیگر نیز میتواند در آینده مورد توجه قرار گیرد.
توسعه صادرات برای استان ایلام یک مزیت مضاعف دارد؛ زیرا استان در همسایگی عراق قرار گرفته و مرز مهران نیز میتواند به عنوان یک ظرفیت مهم برای تجارت و ارتباط با بازار عراق مورد استفاده قرار گیرد.
البته حضور در بازارهای جهانی نیازمند برنامهریزی دقیق، شناخت بازار هدف، استانداردهای صادراتی، بستهبندی مناسب، ثبات تولید و کاهش هزینههای تمامشده است.
اگر تولیدکنندگان ایلامی بتوانند این مسیر را با حمایت هدفمند دستگاههای مسئول ادامه دهند، صنعت میتواند از یک فعالیت صرفاً محلی به یک ظرفیت صادراتی برای استان تبدیل شود.
تولید بیشتر؛ اشتغال بیشتر، آسیب اجتماعی کمتر
یکی از مهمترین نکاتی که در بررسی وضعیت این کارخانه باید مورد توجه قرار گیرد، ارتباط مستقیم تولید و اشتغال است.
هر واحد تولیدی که بتواند ظرفیت خود را افزایش دهد، در صورت وجود بازار، به نیروی انسانی بیشتری نیاز خواهد داشت. افزایش اشتغال نیز به معنای افزایش درآمد خانوارها و کاهش بخشی از مشکلات اقتصادی است.
از سوی دیگر، بیکاری یکی از عواملی است که میتواند زمینهساز برخی آسیبهای اجتماعی شود. بنابراین سرمایهگذاری در تولید را نمیتوان صرفاً یک موضوع اقتصادی دانست؛ بلکه تولید میتواند آثار اجتماعی گستردهای نیز داشته باشد.
اشتغال ۱۴۵ نفر به صورت مستقیم و حدود هزار نفر به صورت غیرمستقیم در این مجموعه، نمونهای از همین زنجیره است.
ایلام؛ ظرفیتهایی که باید جدی گرفته شوند
استان ایلام با وجود برخورداری از منابع طبیعی، مرز بینالمللی، ظرفیتهای کشاورزی، گردشگری و نیروی انسانی، همچنان نیازمند توسعه صنایع مولد و پایدار است.
واحدهایی مانند مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب نشان میدهند که امکان سرمایهگذاری و ایجاد تولید در استان وجود دارد؛ اما استمرار و توسعه این واحدها نیازمند حمایت هوشمندانه است.
حمایت از صنعت نباید تنها در قالب تسهیلات بانکی خلاصه شود. تأمین زیرساخت، ثبات مقررات، حل مشکلات انرژی، تسهیل صادرات، تأمین قطعات، کاهش بروکراسی و فراهم کردن زمینه سرمایهگذاری مجدد، همگی بخشی از پازل حمایت از تولید هستند.
اگر این موانع برطرف شود، واحدهایی که امروز با بخشی از ظرفیت خود فعالیت میکنند، میتوانند به ظرفیتهای بزرگتری برای اشتغال و صادرات تبدیل شوند.
مجتمع نوشیدنی کوشاب غرب ایلام در شهرستان چرداول، نمونهای از ظرفیت صنعتی استان است که توانسته با ایجاد ۱۴۵ شغل مستقیم و حدود هزار شغل غیرمستقیم، تولید ۷۳ نوع محصول، تأمین بخشی از نیاز بازار ۲۵ استان و صادرات به کشورهای عراق و عمان، نقش قابل توجهی در چرخه اقتصادی منطقه ایفا کند.
سه خط تولید فلزی، شیشهای و بطری پلاستیکی این مجموعه ظرفیت بالایی برای تولید دارند و سهم قابل توجه این کارخانه در تولید نوشیدنیهای انرژیزا نیز نشان میدهد که ایلام میتواند در برخی حوزههای صنعتی، فراتر از بازار استان و حتی کشور نقشآفرینی کند.
با این حال، ناترازی انرژی که به گفته مدیران کارخانه موجب افت ۳۰ درصدی تولید شده، در کنار مشکلات تأمین قطعات، مسائل مالی و مالیاتی و چالش آب، موانعی هستند که میتوانند سرعت حرکت این واحد صنعتی را کاهش دهند.
واقعیت این است که سرمایهگذاری زمانی به نتیجه کامل میرسد که زیرساختهای لازم نیز در کنار آن فراهم باشد. نمیتوان از یک کارخانه انتظار افزایش تولید و اشتغال داشت، اما همزمان با قطعی انرژی، کمبود آب، مشکل تأمین قطعات و موانع متعدد اداری مواجه باشد.
امروز کوشاب غرب تنها یک کارخانه در شهرستان چرداول نیست؛ بلکه بخشی از اقتصاد خانوادههایی است که به واسطه فعالیت آن درآمد کسب میکنند و حلقهای از زنجیره تولید و توزیع در استان و کشور را تشکیل میدهد.
اگر قرار است تولید داخلی تقویت شود، صادرات افزایش یابد و اشتغال پایدار در استان شکل بگیرد، باید چنین واحدهایی بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرند.
ایلام میتواند تنها مصرفکننده محصولات تولیدشده در سایر استانها نباشد؛ این استان ظرفیت آن را دارد که با تکیه بر سرمایهگذاران، متخصصان و نیروی انسانی خود، تولیدکننده محصولات مورد نیاز کشور و حتی صادرکننده به بازارهای منطقه باشد.
سؤال اساسی اینجاست که وقتی ظرفیت تولید، نیروی انسانی، تجربه و بازار وجود دارد، چرا نباید برای رفع موانع و رسیدن این واحدها به حداکثر ظرفیت برنامهریزی کرد؟
توسعه صنعت در ایلام، تنها توسعه یک کارخانه نیست؛ توسعه صنعت یعنی ایجاد شغل، رونق اقتصادی، تقویت درآمد خانوادهها، کاهش آسیبهای اجتماعی و در نهایت ساختن آیندهای که در آن جوانان استان به جای جستوجوی فرصت در خارج از ایلام، بتوانند آینده شغلی خود را در همین استان بسازند.
انتهای خبر/ر