به گزارش ایلام بیدار، امسال خودکفایی در تولید گندم نان که با خرید تضمینی 10.5 میلیون تن از کشاورزان داخل کشور رقم خورد را میتوان آغازی برای خودکفایی کامل گندم در سال آینده و سالهای دیگر دانست، اما خودکفایی کامل و تداوم آن راهکارهایی دارد، لازم به ذکر است که محور این راهکارها، افزایش سطح زیر کشت گندم نیست، بلکه تمرکز روی مسائل فنی و مهندسی و کارهای پژوهشی و تحقیقی است که سازمان خواروبار کشاورزی ملل متحد هم به آن تأکید دارد.از نظر فائو در 40 سال آینده تأمین غذای جهان تنها از طریق پژوهش و تحقیق خواهد بود.
در ادامه به 5 راهکار اساسی که از سوی کارشناسان در موضوع خودکفایی گندم پیشنهاد شده است، اشاره میشود.
۱- استفاده از بذر اصلاح شده و پربهره
کشاورزی امروزه دیگر به روش سنتی قابلقبول و درواقع بهرهور نیست، تحقیقات و پژوهش در آن نفوذ کرده و تحولاتی را در تولید ایجاد کرده است، تفاوتی که در تولید کشاورزان معمولی با کشاورزان خبره وجود دارد نیز موید همین موضوع است،کشاورزان معمولی 2 تن در هکتار تولید گندم دارند؛ اما کشاورزان خبره تا 14 تن در هکتار هم تولید میکنندو این تفاوت به دلیل استفاده از تکنیکهای فنی و مهندسی است.
استفاده بذر اصلاح شده مهمترین تأثیر را در افزایش تولید دارد، به دلیل کار مهندسی که در این بذرها صورتگرفته که بعضاً یک کار تحقیقی است که 20 سال و یا بیشتر زمان میبرد، تولید بیشتری دارند، یا اینکه بذرها مقاوم به خشکی و بیماری هستند و محصول در زمان کشت تا برداشت کمترین خسارت را میبیند و برایند همه اینها به افزایش تولید منجر میشود.
ابراهیم مرادزاده کارشناس کشاورزی در گفتوگو با خبرنگار فارس گفت: بذر یکی از مولفههای مهم درافزایش تولید است، در کشور ما هم پژوهشگران درباره بذر گندم خوب کار کردهاند و بذرهای مناسب برای کشت از شمال تا جنوب کشور وجود دارد کافی است که کشاورزان به توصیههای مروجان کشاورزی توجه کنند، مروجان کشاورزی در هر منطقه متناسب با شرایط آبوهوایی و خاک، بذر مربوطه را معرفی میکنند که اگر به این توصیهها توجه کنند تولیدشان به طور معنیداری افزایش خواهد داشت.
آنطور که مسئولان وزارت جهاد کشاورزی میگویند، بذر گندم امسال به میزان کافی تامین شده است و کشاورزان میتوانند با مراجعه به خدمات کشاورزی منطقه خود بذر مناسب را تهیه کنند.
علیرضا مهاجر، معاون امور زراعت وزیر جهاد کشاورزی در برنامه آغاز سال زراعی جدید اعلام کرد: امسال 450 هزار تن بذر گندم برای استفاده کشاورزان خریداری شده است.
۲- استفاده از کود و سم در زمان مناسب
استفاده از کود شیمیایی موجب افزایش تولیدات کشاورزی میشود، البته استفاده بیمورد و بیش از نیاز هم نتیجه عکس خواهد داشت. ایران در تولید کود ازت، کاملاً خودکفا است و نیاز کشور تامین میشود؛ اما در دو نوع کود فسفاته و پتاسه موسوم به کود سیاه، کشاورزان معمولاً مشکل تأمین دارند زیرا بخشی از این کودهای وارداتی است، اگر وزارت جهاد کشاورزی بهاندازه کافی تامین کند و به قیمت مناسب در اختیار آنها قرار دهد، تولید افزایش مییابد. پس از حذف یارانه کود، قیمت کود افزایشیافته است و مانعی برای استفاده بهینه از این کودها شده است، قیمت کود پس از حذف یارانه تا پنج برابر رشد کرد.
ابراهیم مرادزاده کارشناس کشاورزی در گفتوگو با خبرنگار فارس در این باره میگوید: هر واحد کودی که در زمان مناسب به محصول میدهیم تا 9 واحد به افزایش محصول منجر میشود.
استفاده از سم مناسب هم به دلیل تاثیر در مقابله با آفات و بیماری به افزایش تولید کمک میکند، برخی آفات هستند که تا صددرصد محصول را از بین میبرد، سیاهک و سن دو آفت مهم گندم است که اگر بهموقع با آنها مقابله نشود، تولید بهشدت کاهش مییابد گزارشهایی وجود دارد که در برخی از استانها تا 30 درصد موجب افت محصول میشوند؛ استفاده از سموم موجب ازبینبردن علفهای هرز میشود که مانع رشد محصول است.
۳- کشت در زمان مناسب و باملاحظه دمای مناسب
کارشناسان بررسی کردهاند که اگر محصول در زمان مناسب خود کشت نشود بهشدت به افت محصول منجر میشود، امروزه پیشبینیهای هواشناسی دقیقتر است و کشاورزان میتوانند از آمارهای هواشناسی کمک بگیرند، میانگین دمای طولانیمدت میتواند مبنای زمان کشت باشد، گندم از زمان کشت تا برداشت به دمای خاصی نیاز دارد که در این مدت باید جبران شود،هر گونه کشت دیرهنگام موجب عدم تامین این نیاز گرمایی میشودوکشت زودهنگام هم استرس دما و خشکی را در پی خواهد داشت، پیداکردن یک نقطه بهینه تنها با استفاده از آمارهای هواشناسی انجام میشود.
در قانون بهرهوری کشاورزی هم تأکید شده است که هواشناسی کشاورزی پررنگتر به بخش کشاورزی بپردازد و در رسانههای جمعی هم برنامههای کشاورزی پخش شود.
علی نعیمی کارشناس هواشناسی در این زمینه به خبرنگار فارس گفت: آمار هواشناسی، حلقه مفقوده در سالهای گذشته بوده؛ اما اکنون آمارهای هواشناسی دقیق و غنی است، هواشناسی ایران هم جایگاه بسیار خوبی در دنیا دارد و میتواند خوراک خوبی برای بخش کشاورزی باشد که کاملاً با آمارهای هواشناسی سروکار دارند.
۴- توجه به توصیههای فنی مروجان
بخش ترویج کشاورزی که تشکیل شده از مهندسان و خبرههای کشاورزی هستند، مجموعه بستههای آموزشی و توصیهای را در طول کشت تا برداشت به کشاورزان ارائه میدهند، این بستهها شامل توصیههایی به فراخور آن منطقه است یا هشدارهایی است که کشاورزان باید جدی بگیرند، توصیههای مروجان میتواند در زمینه آبیاری، سمپاشی، کودپاشی، نوع شخم، تنظیم ماشینآلات کشاورزی و غیره باشد که هر کدام از آنها میتواند تولید را اضافه کند؛ اما مشکلاصلی کافینبودن تعداد مروجان نسبت به کشاورزان استکه راهکار این است بخش کشاورزی از سیستمهای فنی مانند تلفن همراه و شبکههای اجتماعی استفاده کند.
۵- استفاده از فنّاوریهای مدرن
کشاورزیِ امروز جهان، کاملاً متحول شده است، هوش مصنوعی هم به این بخش آمده، پهپادهایی وجود دارد که برای شناخت آفت، سمپاشی و نقشهبرداری و غیره از آنها استفاده میشود و آمارهای کاملاً آنلاین و بهروز ارائه میدهند؛ کشاورزی عمودی، کشت روی پشتبام خانهها و یا کشت محصولات کشاورزی روی آب، از شیوههای مدرن کشاورزی است، کشاورزی سنتی امروز در حال ازدستدادن ظرفیتها است و ضرورت دارد که متحول شود، در اغلب اراضی کشاورزی دنیا این روزها کمباینهایی وجود دارد که کمترین ریزش را در زمان برداشت دارد؛ ما هم باید به سمت استفاده از فنّاوری مدرن در کشاورزی برویم، البته بخشی از این اقدامات در کشور ما هم وجود دارد؛ اما باید با سرعت بیشتری خودمان را به کشاورزی پیشرفته دنیا نزدیک کنیم.
قطعاً با رعایت این نکات، امیدواری زیادی به خودکفایی کامل و پایدار گندم در سال آینده وجود دارد و این چرخه در سالهای آتی هم ادامه خواهد یافت، در این صورت از واردات و خروج ارز از کشور جلوگیری شده و جایگاه ایران در چانهزنیهای سیاسی هم بهتر خواهد شد، امروزه غذا و نان تنها برای تامین امنیت غذایی نیست، بلکه اهرم فشار سلطهگران هم شده است و تولید انبوه و متنوع و محصولات کشاورزی در واقع نوعی قدرت در دنیا شناخته میشود.
منبع: فارس
انتهای خبر/م